Hekim-Sen’den Enflasyonun Çoklu Veri Kaynağıyla Belirlenmesi ve Eşel Mobil Sistemiyle Aylık Güncelleme Talebi. Türkiye’de her ay enflasyon rakamları açıklandığında kamuoyunda aynı tartışma başlıyor: Gerçek enflasyon hangisi?

Bir kurum yüzde 2,96 açıklarken, bir diğeri yüzde 3,85; bir başka araştırma grubu ise yüzde 4,01 oranını duyurabiliyor. Aynı ülke, aynı ay, aynı ekonomi… Ancak farklı sonuçlar. Bu tablo yalnızca istatistiksel bir farklılık değildir. Bu durum, doğrudan kamu çalışanlarının alım gücünü, geçim şartlarını ve gelecek planlarını etkileyen hayati bir meseledir.

Tek Kaynaklı Enflasyon Hesaplama Sistem Güven Sorunu Üretiyor

Enflasyon; kullanılan ürün sepetine, veri toplama yöntemine, örnekleme alanına ve hesaplama tekniğine göre değişiklik gösterebilir. Bu teknik farklılıklar akademik olarak tartışılabilir.

Ancak sahadaki gerçek şudur:

  • Maaş artışları tek bir veri kaynağına bağlanıyor.
  • O veri kamuoyunda tartışmalı hale geldiğinde güven sarsılıyor.
  • Aradaki fark ise doğrudan çalışanın cebinden çıkıyor.

Yüzde 1’lik bir fark, kağıt üzerinde küçük görünebilir. Fakat bu fark yıl boyunca biriktiğinde ciddi bir reel gelir kaybına dönüşmektedir.Hekim-Sen olarak diyoruz ki: Gelir belirlemede tek veri kaynağı dönemi artık sona ermelidir.

Çözüm: Enflasyon Oranı Birden Fazla Veri Kaynağı ile Belirlenmelidir

Hekim-Sen’in önerisi nettir ve uygulanabilir bir model sunmaktadır: Enflasyon farkı yalnızca TÜİK verilerine bağlı kalınmadan, TÜİK ile birlikte en az üç bağımsız veya resmi ekonomik araştırma kuruluşunun açıkladığı verilerin ortalaması esas alınarak hesaplanmalıdır.

Bu kuruluşlar şunlardan seçilmelidir:

  • İTO
  • YÖK bünyesindeki bir üniversite
  • Çeşitli sivil toplum kuruluşları
  • Merkez Bankası gibi resmi kurumlar

Sistem Nasıl İşlemeli?

a) Kurumlar, toplu sözleşme görüşmeleri sırasında tarafların ortak mutabakatı ile belirlenmelidir.

b) Hesaplama yöntemi şeffaf olmalı; böylece güvenilirlik sağlanmalı ve reel gelir etkin şekilde korunmalıdır.

c) Eğer üçlü ortalama TÜİK verisinden düşük çıkarsa, çalışan aleyhine bir durum oluşmaması için TÜİK oranı esas alınmalıdır.

Bu model hem veri çeşitliliği sağlar hem de kamu çalışanını koruyan bir güvenlik mekanizması oluşturur.

Aylık Enflasyon Farkı (Eşel Mobil Sistemi) Artık Zorunluluktur

Bugün enflasyon aylık açıklanıyor. Fiyatlar her ay artıyor. Ancak maaşlar 6 ayda bir güncelleniyor. Bu durum fiilen şu anlama geliyor: Kamu çalışanı her ay biraz daha fakirleşiyor.

Bu nedenle Hekim-Sen olarak ikinci temel önerimizi kamuoyuna sunuyoruz:

Eşel Mobil Sistemi ile Aylık Enflasyon Farkı Uygulaması

Kamu görevlilerinin maaşları, her ay sonunda açıklanan enflasyon oranına göre Eşel Mobil sistemi esas alınarak artırılmalı ve takip eden ay maaşlara yansıtılmalıdır.

Uygulama Esasları:

a) TÜİK ile birlikte, İTO, YÖK bünyesindeki bir üniversite, çeşitli STK’lar veya Merkez Bankası gibi kurumlardan en az üçünün açıkladığı aylık enflasyon verilerinin ortalaması esas alınmalıdır.

a) Belirlenen oran ilgili ayın maaş katsayılarına otomatik olarak uygulanmalıdır.

b) 2026 yılı için Ocak ve Temmuz aylarında yapılacak dönemsel maaş artışları, bir önceki dönem zam mahsup edilmeden doğrudan uygulanmalıdır.

Adil Ücret, Şeffaf Veri, Otomatik Koruma

Türkiye’de enflasyon oranlarının farklı çıkması yalnızca bir teknik tartışma değildir.

Bu mesele, kamu çalışanının sofrasına, mutfağına ve geleceğine doğrudan etki etmektedir.Hekim-Sen olarak çağrımız açıktır:

  • Tek veri kaynağına dayalı sistem son bulmalıdır.
  • Enflasyonda çoklu veri ortalaması esas alınmalıdır.
  • Çalışan lehine güvenlik mekanizması kurulmalıdır.
  • Eşel Mobil sistemi aylık olarak uygulanmalıdır.